T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
Malatya Vergi Dairesi Başkanlığı
Vergi Uygulama Müdürlüğü

SAYI : B.07.1.GİB.4.44.15/GV -
KONU: Bireysel emeklilik katkı paylarının indirimi

İlgi : 06/01/2006 tarihli ve 84 sayılı yazınız.

İlgide kayıtlı yazınız ve eklerinin tetkikinde İl Müdürlüğünüz emrinde 4857 Sayılı Yasaya tabi görev yapan personeliniz ……………..'un ideal emeklilik fonuna eşi adına 6.000,00-YTL. başlangıç fonu, 100 YTL. katkı payı ödemesi 60 $ giriş aidatıolmak üzere toplam 6.180,64-YTL. primi 19/12/2005 tarihinde yatırarak 27/12/2005 tarihli dilekçesi ile verginin iadesini talep etmesi nedeni ile Kurumunuzca 19/12/2005 tarihinde 2005 yılı için yatırılan Emeklilik Sigorta priminin vergiden nasıl indirim yapılacağı konusunda tereddüde düşüldüğünü belirterek görüş talep etmektesiniz.

Bilindiği üzere, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 61inci maddesinde, ücret işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatler olarak tanımlanmış ve ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, pirim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunmasının da ücretin mahiyetini değiştirmeyeceği hükme bağlanmıştır.

Aynı Kanunun 63üncü maddesinde ücretin gerçek safi değeri işveren tarafından verilen para ve ayınlarla sağlanan menfaatler toplamından aşağıdaki indirimler yapıldıktan sonra kalan miktardır.

...

3-Sigortanın veya emeklilik sözleşmesinin Türkiye de kain ve merkezi Türkiye de bulunan bir sigorta veya emeklilik şirketi nezdinde ahdedilmiş olması şartıyla ; ücretlinin şahsına, eşine ve küçük çocuklarına ait hayat, ölüm, kaza, hastalık, sakatlık, işsizlik, analık, doğum ve tahsil gibi şahıs sigorta poliçeleri için hizmet erbabı tarafından ödenen pirimler ile bireysel emeklilik sistemine ödenen katkı payları,

İndirim konusu yapılacak pirim, aidat ve katkıların toplamı, ödendiği ayda elde edilen ücretin %10unu (Bireysel emeklilik sistemi dışındaki şahıs sigorta poliçeleri için ödenen primlerde ödendiği ayda elde edilen ücretin %5ini) ve yıllık olarak asgari ücretin yıllık tutarını aşamaz.

Yine aynı kanunun 89.maddesinde Gelir Vergisi matrahının tespitinde, gelir vergisi beyannamesinde bildirilecek gelirden aşağıdaki indirimler yapılabilir.

1-Beyan edilen gelirin %10uncu (bireysel emeklilik sistemi dışındaki şahıs sigorta primleri için, beyan edilen gelirin %5ini) ve asgari ücretin yıllık tutarını aşmamak şartıyla, mükellefin şahsına, eşine ve küçük çocuklarına ait hayat, ölüm, kaza, hastalık, sakatlık, analık, doğum ve tahsil gibi şahıs sigorta primleri ile bireysel emeklilik sistemine ödenen katkı payları(sigortanın veya emeklilik sözleşmesinin Türkiye'de kain ve merkezi Türkiye'de bulunan bir sigorta veya emeklilik şirketi nezdinde akdedilmiş olması, prim ve katkı tutarlarının gelirinin elde edildiği yılda ödenmiş olması ve ücret geliri elde edenlerin ücretlerinin safi tutarının hesaplanması sırasında ayrıca irdirilmemiş bulunması şartıyla eşlerin veya çocukların ayrı ayrı beyanname vermeleri halinde, bunlara ait prim ve katkı payları kendi gelirlerinden indirilir) hükmü yer almaktadır.

3 Nolu Gelir Vergisi Sirkülerinin Ödenen Katkı Payları ve Sigorta Primlerinin Ücret Matrahının Tespitinde İndirimi başlıklı 3.1. Bölümünde; indirim konusu yapılacak katkı payı veya prim tutarının tespitinde esas alınacak ücretin işveren tarafından çalışana hizmet karşılığında ödenen aylık (maaş), prim, ikramiye, sosyal yardımlar ve zamlar gibi sürekli nitelikteki ödemelerin brüt tutarı olduğu belirtilmiştir.

256 Seri Nolu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin 4üncü bölümünde ücretlilerin ödediği prim ve katkı payının ilgili olduğu ayda indirilemeyen kısmının, izleyen aylara ait ücretin matrahından indirilemeyeceği, 6ıncı bölümde ise geçmiş dönemlere ilişkin olarak yapılan prim ve katkı payı ödemelerinin düzeltme yoluyla ödemenin ilgili olduğu dönemin matrahının tespitinde indirim konusu yapılmasının mümkün olmadığı belirtilmiştir.

Yukarıdaki hükümler doğrultusunda personeliniz ………………un eşinin beyana dayalı gelirinin olmaması veya bir işveren nezdinde ücret geliri elde etmesi halinde ücretin safi tutarının hesaplanması sırasında katkı payının ayrıca indirilmemiş olması şartıyla, eşi adına bireysel emeklilik sistemine 2005/Aralık ayında ödediği katkı payının Aralık ayı maaşının brüt tutarının %10unu geçmemek üzere safi ücretin hesaplanmasında indirimi mümkün bulunmaktadır.